De feiten

21.06.2017 

frame-0182---act-one

Musil zet zijn lofzang op de Nieuwe Zakelijkheid voort en betoont zich een voorstander van liberalisme en kapitalisme (ook al stemt hij sociaaldemocratisch). Onze tijd (bedoeld zijn de twintiger jaren van de twintigste eeuw) gelooft alleen aan de feiten en wil zekerheid. Het is terecht dat wij geen filosofie hebben, hetgeen nog niet wil zeggen dat er niet ooit een nieuwe filosofie kan komen. Wij hebben niet zo zeer iets verloren als wel dat we aan het begin van iets nieuws staan (Musil gelooft niet zoals Spengler aan de ondergang van het Avondland). Voor ons hebben de dingen geen intrinsieke waarde meer. Succes en geld verdienen zetten de toon. Dat is niet iets negatiefs maar iets positiefs. Het kapitalisme is de beste organisatievorm tot nu toe omdat zij georganiseerde ik-zucht is, en dat is het stevigste fundament waarop je een maatschappij kunt opbouwen. Begeerten opwekken en mensen eronder houden – daar gaat het om. Musil eindigt zijn beschouwing met de opvatting dat de op feiten gerichte mens “een keurig en exact ingesteld type is, dat een hekel heeft aan gezwets en in al zijn verwerpelijkheid best sympathiek kan zijn.” Wanneer je toch tegen dit type in wilt gaan moet je van goeden huize komen en ertoe in staat zijn “de tegenstelling tot hem juist te bepalen.” (P 1389) De volgende keer zullen wij zien hoe Musil dat doet en hoe hij de andere toestand en de profane religie in het geweer brengt tegen een wereld die alleen maar gericht is op feiten en uitbuiting.

 

Hartelijk dank aan Marcel Wesdorp voor de vriendelijke toestemming een still uit zijn film Mind over Matter op te mogen nemen.

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s